Volterra giành giải Startup đổi mới sáng tạo triển vọng tại Better Choice Awards 2026: Lời giải cho bài toán xanh hoá hạ tầng sạc xe điện

Tại Gala Better Choice Awards 2026, Volterra chính thức được xướng tên ở hạng mục Startup Đổi mới sáng tạo triển vọng, với tổng điểm 8,06 từ Hội đồng Thẩm định.

Hạng mục Startup Đổi mới sáng tạo triển vọng tại Better Choice Awards 2026 tôn vinh những doanh nghiệp khởi nghiệp dưới 5 năm tuổi đã đưa sản phẩm hoặc dịch vụ ra thị trường, có người dùng thực tế và bước đầu chứng minh được giá trị của mô hình kinh doanh. Các đề cử được đánh giá dựa trên tính đổi mới của sản phẩm, sức hút với thị trường, năng lực đội ngũ và tiềm năng tăng trưởng, trong đó ưu tiên những giải pháp ứng dụng AI, fintech và công nghệ mới để giải quyết các nhu cầu thực tiễn.

Với Volterra, giải thưởng là một trong những dấu mốc đáng nhớ trên hành trình nghiên cứu và phát triển Deep Tech, hướng đến giải quyết bài toán năng lượng trong quá trình phát triển hạ tầng xe điện.

Xanh hóa hạ tầng xe điện: Khi bài toán không chỉ nằm ở số lượng trạm sạc

Sự phát triển nhanh của xe điện kéo theo nhu cầu xây dựng mạng lưới hạ tầng sạc ngày càng lớn. Tuy nhiên, khi số lượng phương tiện và nhu cầu sạc tăng lên, câu hỏi đặt ra không chỉ là cần thêm bao nhiêu trạm sạc hay bao nhiêu trụ sạc mà còn là làm thế nào để hệ thống điện có thể đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng mà không liên tục phải mở rộng công suất hạ tầng.

Vào mùa hè cao điểm, ngay cả tại các khu đô thị cao cấp hay phân khu biệt thự có tỷ lệ sở hữu xe điện cao, tình trạng sụt điện cục bộ vẫn có thể diễn ra. Khi cư dân trở về vào chiều tối và nhiều phương tiện đồng loạt cắm sạc, lưới điện hạ thế tại khu vực dân cư có thể chịu áp lực lớn, dẫn đến nguy cơ quá tải và sụt điện áp cục bộ.

Theo các dự báo được Volterra đề cập, thị trường xe điện Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng trưởng nhanh với tốc độ tăng trưởng kép (CAGR) 33,5% trong giai đoạn 2026-2030. Đến năm 2030, dự kiến Việt Nam có khoảng 1,9 triệu ô tô điện lưu hành, kéo theo nhu cầu khoảng 1 triệu cổng sạc, tương đương khoảng 200.000 trạm sạc trên toàn quốc.

Trong khi đó, hệ thống phân phối điện hiện hữu vốn được thiết kế cho các mức phụ tải dân dụng tương đối cố định, không phải cho hàng loạt phụ tải di động có công suất lớn cùng xuất hiện trong một khoảng thời gian ngắn.

Giới hạn của hạ tầng sạc không chỉ nằm ở tổng lượng điện

Một quốc gia có thể có đủ tổng sản lượng điện trong một ngày nhưng vẫn xảy ra vấn đề nếu nhiều phụ tải lớn đồng thời xuất hiện tại cùng một khu vực trong một vài giờ. Đối với hạ tầng sạc xe điện, giới hạn có thể nằm ngay tại máy biến áp, feeder, cáp điện và điểm đấu nối tại địa phương.

Ví dụ, một trạm biến áp dân dụng công suất 560 kW chỉ đủ sức gánh tải an toàn cho khoảng 3 trụ sạc nhanh DC công suất 120 kW và 2 trụ sạc 60 kW. Khi chủ đầu tư muốn lắp thêm trụ sạc để tăng khả năng phục vụ và khai thác mặt bằng, họ có thể phải nâng công suất trạm biến áp và kéo thêm đường cáp.

Chi phí nâng cấp hạ tầng điện có thể lên tới hàng tỷ đồng. Trong khi đó, việc cấp thêm công suất cũng phụ thuộc vào khả năng đáp ứng của hệ thống điện tại khu vực.

Bên cạnh giới hạn công suất, nhà vận hành trạm sạc còn chịu áp lực từ chi phí điện. Trong khung giờ cao điểm từ 17h30 đến 22h30, giá điện được đề cập có thể cao gấp 3–4 lần so với giờ thấp điểm ban đêm. Nếu trạm sạc vận hành thụ động bằng cách lấy điện trực tiếp từ lưới trong thời điểm nhu cầu sạc cao nhất, chi phí điện đầu vào sẽ tăng và ảnh hưởng đến hiệu quả vận hành.

Vì vậy, bài toán của hạ tầng sạc xe điện không chỉ là có thêm công suất mà còn là sử dụng công suất hiện có hiệu quả hơn.

Từ quản lý nguồn điện hiện có đến tối ưu hệ thống năng lượng

Từ bài toán trên, Volterra phát triển Eco EV Charging Station, với hai mức độ giải pháp gồm Eco EV Charging Station 1.0 và Eco EV Charging Station 2.0.

Hai phiên bản sử dụng chung nền tảng công nghệ lõi về AI, quản lý và giám sát năng lượng nhưng giải quyết hai mức độ khác nhau của bài toán hạ tầng.

Nếu Eco EV 1.0 giúp quản lý tốt hơn nguồn điện mà chủ trạm đang có thì Eco EV 2.0 giúp chủ trạm chủ động tạo ra, lưu trữ và điều phối nhiều nguồn năng lượng khác nhau.

Eco EV Charging Station 1.0: Nhìn thấy, kiểm soát và tối ưu nguồn điện hiện có

Volterra phát triển Eco EV Charging Station 1.0 cho các trạm sạc nhỏ, bãi xe, văn phòng, chung cư và các hệ thống sạc gia đình phù hợp. Mục tiêu của Eco EV 1.0 là đưa hạ tầng sạc qua ba trạng thái: nhìn thấy được, kiểm soát được và tối ưu được.

Giải pháp tập trung đo lường và phân tích phụ tải thực tế, giúp chủ trạm xác định chính xác hệ thống còn có thể mở rộng bao nhiêu, những thời điểm nào còn dư công suất, có thể lắp thêm bao nhiêu trụ sạc và phụ tải của toàn bộ hệ thống điện đang được sử dụng như thế nào.

Bên cạnh đó, hệ thống có thể theo dõi toàn bộ hệ thống điện để phát hiện các vấn đề như hỏng hóc, rò rỉ hoặc thất thoát điện; hỗ trợ đối soát và kiểm soát tiền điện; đồng thời cảnh báo nguy cơ quá tải.

Eco EV 1.0 sử dụng nền tảng công nghệ lõi về AI, quản lý và giám sát năng lượng, kết hợp các giải pháp IoT và Edge Controller với thế hệ 2.0.

Điểm quan trọng là trạm sạc thông minh không đồng nghĩa với việc phải đầu tư BESS hoặc năng lượng tái tạo ngay từ đầu. Ngay cả một trạm sạc quy mô nhỏ cũng có thể tiếp cận lớp quản lý năng lượng thông minh với mức đầu tư thấp hơn và khả năng triển khai diện rộng.

Eco EV Charging Station 2.0: Tích hợp Solar, BESS và quản lý năng lượng thông minh

Với các trạm có quy mô lớn hơn, Volterra phát triển Eco EV Charging Station 2.0 kết hợp điện lưới, năng lượng mặt trời, BESS và nền tảng quản lý năng lượng.

Khi đó, hệ thống không chỉ quản lý nguồn điện hiện có mà còn có khả năng phối hợp nhiều nguồn năng lượng khác nhau. Điện mặt trời có thể được sử dụng trực tiếp hoặc nạp vào BESS. Hệ thống lưu trữ có thể được sử dụng vào những thời điểm nhu cầu tăng cao, hỗ trợ cắt giảm công suất đỉnh và dịch chuyển thời điểm sử dụng năng lượng.

Thay vì chỉ đặt câu hỏi “có bao nhiêu công suất điện?”, hệ thống cần xác định khi nào nên sử dụng điện từ lưới, khi nào nên sử dụng điện mặt trời, khi nào nên nạp hoặc xả BESS, cần duy trì bao nhiêu dung lượng lưu trữ, khi nào nên sử dụng BESS để peak shaving và làm thế nào để đáp ứng nhu cầu sạc của người dùng trong khi vẫn tối ưu nguồn năng lượng.

Đây là lớp bài toán mà nền tảng quản lý và tối ưu năng lượng của Volterra hướng tới giải quyết.

Dynamic Load Management: Tối ưu công suất thay vì chỉ tăng công suất

Một trong những công nghệ quan trọng trong Eco EV Charging Station là Dynamic Load Management (DLM).

Giả sử một địa điểm chỉ còn 300 kW công suất khả dụng nhưng có 10 charger 60 kW. Tổng công suất định mức của các charger là 600 kW. Theo cách truyền thống, chủ trạm có thể phải giới hạn số charger hoạt động hoặc nâng cấp toàn bộ hệ thống điện lên gần mức 600 kW.

DLM tạo ra một lựa chọn khác. Hệ thống liên tục theo dõi phụ tải nền của site, công suất thực tế của charger, nhu cầu của từng xe, thời gian dự kiến rời trạm và giới hạn tại điểm đấu nối. Từ đó, công suất được phân bổ động theo điều kiện thực tế.

Không phải chiếc xe nào cũng cần nhận công suất tối đa trong toàn bộ phiên sạc. Một xe có thể cần rời đi sớm và được ưu tiên, trong khi xe khác còn đỗ trong thời gian dài hơn. Nhờ đó, hệ thống không phân bổ công suất một cách cố định mà điều chỉnh theo nhu cầu thực tế.

Dữ liệu ESG: Giá trị tích lũy từ vận hành hạ tầng sạc thông minh

Một khía cạnh quan trọng của hạ tầng sạc thông minh là giá trị tích lũy của dữ liệu. Các thiết bị phần cứng của trạm sạc sẽ khấu hao và hao mòn cơ học theo thời gian. Ngược lại, dữ liệu vận hành thu thập được qua quá trình hoạt động lại gia tăng giá trị theo thời gian.

Càng vận hành lâu, hệ thống AI càng tích lũy được khối lượng dữ liệu về bức xạ, thời tiết, thói quen di chuyển, khung giờ sạc ưa thích của tài xế và tỷ lệ hao hụt điện năng trên từng dòng xe. Khối dữ liệu này trở thành cơ sở để hệ thống đưa ra các dự báo phụ tải chính xác, hỗ trợ lập kế hoạch bảo trì dự đoán trước khi sự cố phần cứng xảy ra và lựa chọn vị trí tối ưu cho các trạm sạc tiếp theo.

Bên cạnh đó, hệ thống phần mềm quản trị còn số hóa và ghi nhận chính xác lượng điện xanh đến từ nguồn mặt trời và BESS đã nạp vào từng chiếc xe. Dữ liệu này cung cấp các báo cáo xác thực về “dấu chân carbon” (Carbon Footprint) có thể kiểm chứng. Đây là nguồn dữ liệu đầu vào chuẩn hóa giúp các doanh nghiệp vận tải, chủ sở hữu bất động sản thương mại và các quỹ đầu tư hoàn thiện báo cáo tuân thủ tiêu chuẩn ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị).

Nền tảng dữ liệu minh bạch này sẵn sàng cho việc quy đổi tín chỉ carbon và tham gia vào các thị trường trao đổi khí thải trong tương lai.

Từ Better Choice Awards đến hướng đi cho hạ tầng xe điện

Chiến thắng tại Better Choice Awards 2026 là sự ghi nhận đối với hướng phát triển công nghệ của Volterra, từ nghiên cứu Deep Tech đến ứng dụng thực tế.

Trong bối cảnh xe điện tiếp tục phát triển, hạ tầng sạc sẽ không chỉ được đánh giá bằng số lượng charger được lắp đặt. Một hạ tầng hiệu quả cần có khả năng quan sát, kiểm soát và tối ưu nguồn điện, đồng thời có thể từng bước tích hợp năng lượng tái tạo và hệ thống lưu trữ.

Từ Eco EV Charging Station 1.0 đến Eco EV Charging Station 2.0, Volterra phát triển giải pháp theo từng mức độ của hạ tầng, từ việc quản lý tốt hơn nguồn điện hiện có đến điều phối nhiều nguồn năng lượng trên cùng một hệ thống.

Đây là cách Volterra theo đuổi mục tiêu xây dựng hạ tầng sạc xanh hơn, thông minh hơn và hiệu quả hơn, đồng thời góp phần giải quyết bài toán năng lượng đặt ra trong quá trình chuyển đổi sang giao thông điện hóa.